Ana içeriğe atla

bridgestone

IMF İLE KAYNAK VE SWAP GİRİŞİMİMİZ YOK

30.04.2020 - 11:49

TCMB Başkanı Murat Uysal, enflasyon raporu sunumu sonrası, ekonomist ve gazetecilerin sorularını yanıtladı. Uysal, toplantıda IMF ile ilgili yönetilen soruya 'IMF ile kaynak ve swap girişimimiz yok' yanıtını verdi.

TCMB Başkanı Murat Uysal, enflasyon raporu sunumu sonrası, ekonomist ve gazetecilerin sorularını yanıtladı.

MB Başkanı Uysal'ın açıklamalarında öne çıkanlar şöyle:

'SWAP HATTI KURULMASI GÖRÜŞMELERİ SÜRÜYOR'

Merkez bankalarıyla olan swap görüşmelerimiz devam ediyor. Swap ilişkimiz olan birkaç merkez bankasıyla ilişkiyi güçlendirmek için görüşmelerimiz devam ediyor. Sadece bunlarla sınırlı değil daha fazla sayıda merkez bankasıyla swap hattı kurulması görüşmeleri sürüyor. Süreç devam ettiği için detaylı bilgi veremiyorum. Daha önceki anlaşmalarımızı yerel paralarla ticareti geliştirme üzerine oturtmuştuk. Ancak bu dönemde bu anlaşmalar ön plana çıktı. Bir çok ülkenin swap anlaşmalarını genişletme yönündeki görüşleri, G20 platformlarında da desteklendi. Ticari bağımızın güçlü olduğu ülke ve merkez bankalarıyla görüşmeleri sürdürüyoruz. Gelişmeler oldukça paylaşacağız.

'REZERVLERDEKİ DALGALANMA NORMAL VE GEÇİCİ'

Olağanüstü bir dönemden geçiyoruz küresel bazda risk iştahında ciddi azalma oldu ciddi oranda gelişmede olan ülkelerden sermaye çıkışı oldu. Bizim de diğer merkez bankalarında olduğu gibi döviz kurlarında ve rezerv seviyesinde dalgalanma olabiliyor. Bunlar normal böyle dönemlerde. Geçen yıl da belli dönemlerde bu stresi yaşamıştık. Mart başından itibaren bu süreç nedeniyle rezervlerimizde bir dalgalanma söz konusu ancak bunun geçici olduğunu ifade etmek isterim. Döviz sisteminde değişiklik yok finansal istikrarın koruması açısından farklı kanallarda döviz rezervlerimizde değişimler yaşanabiliyor. Bizim döviz rezervlerindeki değişim ödemeler dengesindeki değişikliklerden de etkilenebiliyor. Önümüzdeki dönemde cari dengede ilk etapta ihracat ve turizmde yavaşlama var ama ithalatta da var petrol fiyatlarında da düşüş var önümüzdeki dönem cari dengede ılımlı seyir olacak. Yıl içinde dengeli seyir oluşmasını ve bu kanaldan baskı gelmemesini öngörüyoruz rezervler üzerinde. Yurt dışı yatırımcıların da döviz yatırımları azaldı bu baskı da sınırlı kalacak. Diğer bir kanal ise reel sektörün ve bankacılık sektörünün borç çevirme oranları. Bu olağanüstü dönemde dahi bankalarımızın ve reel sektörün borçlarını çevirebildiği yüzde 80 oranlarının sürdüğünü görüyoruz. Genişletici adımların olduğu dönemde borç çevirmede ek sıkıntı olmayacak. Önümüzdeki dönemde ödemeler dengesi kanalıyla kalıcı bir baskı beklemiyoruz. Kurlar üzerindeki baskının da kademeli şekilde azalacağını ifade edebilirim.

İŞSİZLİK FONU ÖDEMELERİ, İŞSİZLİĞİN ARTMASINI ÖNLEYİCİ KATKILAR YAPACAK

Tahmin belirsizliği yüksek işsizlik oranları konusunda rakam belirtmem uygun olmaz ancak son dönemde alınan tedbirler ekonomi yönetiminin aldığı tedbirler istihdam tarafında kısa çalışmanın genişletilmesi işsizlik fonundan yapılan ödemeler işsizliği çok hızlı düzeyde artırmasını önleyici katkılar yapacağını düşünüyorum. Bununla birlikte ücretsiz izine çıkanlara yönelik ödemeler söz konusu. Kayıt dışı tarafta çalışanların bu dönemde ne yönde evrileceği daha yakından takip edilmesi gereken konu. Bu kesime de doğrudan destekler sağlanıyor. Dolayısıyla bu sürece girmeden önce işsizlik oranlarında aşağı yönlü seyri görmeye başlamıştık ancak mart ortasından itibaren bunun tersine dönebileceği ama sınırlı şekilde kalacağını öngörüyoruz.

'KUR SEVİYESİYLE İLGİLİ BİR SAVUNMA MEKANİZMAMIZ YOK'

Kur hedefi olmadığını son iki yadaki gelişmelere bakarak izleyebiliriz. Mart ayının ikinci haftasından itibaren hızlanmakla birlikte kurda bir değişim TL’de kademeli değer kaybı yaşandığını gördük. Yalnız değiliz diğer gelişmekte olan ülkelerde de var. Kurda seviye savunma gibi bir hareket tarzı içinde olmadığımızı gösteriyor. Bununla birlikte reel kurun geldiği seviyeyi gözetmek lazım. Son gelişmelerle birlikte reel kur da son dönemin en düşük seviyelerine yakın seyrediyor. Son yine geçen yıl içinde reel sektörün firmaların borç azaltımına gittiğini görüyoruz. Tüm bunları dikkate aldığımızda firmaların pozisyon azaltmış olması reel kurun seviyesi yerleşiklerin de belli ölçüde dolarize olmuş olması son dönemde burada da pozitif gelişmeler görüyoruz. Kur seviyesiyle ilgili bir savunma mekanizmamız yok ama finansal istikrar açısından tümüne bakmamız lazım bazen sadece faiz ile yönetemeyeceğimiz dönemler olabilir.

'BDDK'NIN ADIMI, BİZİM SWAP GÖRÜŞMELERİMİZLE İLİŞKİLENDİRİLEMEZ'

Swap işlemleri dalgalanma yaratan spekülatif pozisyonlanmaların belli vadeye sıkışmasını önlemek için oldukça düşük seviyeye çekildi. 'Türk Lirası’na yatırım imkanları kapandı' demek çok doğru olmaz. Bizim swap anlaşmalarımız bundan tamamen farklı durum. Bunların benzerini yaptık, artırmak üzereyiz yeni anlaşmalar için de görüşmeler sürüyor.

Aktif rasyosu düzenlemesinde  likiditenin etkin kullanımını amaçlayan düzenleme pay tarafında swap işlemleri dikkate alındı. Bankaları Merkez Bankası ile swap yapmaya yöneltti. Merkez ile yapılan swapların arttığını son dönemde görüyoruz limitleri de arttırdık. BDDK'nın swap adımı dalgalanmaları sınırlamak için atıldı. Bu adımlar bizim swap görüşmelerimizle ilişkilendirilemez.

Yabancı payı düştü değerlendirmelerde ifade ettiğim gibi portföy çıkışlarında pozisyonlanmaların azaldığını bizim için ekstra satış baskısını azaltıcı etkisi olduğunu hatırlatmam gerekiyor. Zaman içinde enflasyon dinamikleri olumlu beklentilerle birlikte yabancı yatırımcıların da iç borçlanma piyasasında isteriz tabii ki. Ancak gelinen noktada kırılganlığı azaltıcı unsur olarak değerlendirmek gerekir.

KAMU BANKALARIN KREDİ AĞIRLIĞI RİSK TEŞKİL EDİYOR MU?

Kredilerde risk algıların artmasından ötürü bankacılık tarafında likit kalma tercihi arttı ama kamu bankalarında sürdü. Kredi kanallarının açık kalmasını ve güçlü şekilde işlemesinin çok önemli buluyoruz. Kamu banklarının kredi tarafındaki ağırlıklı adımlarını ve programlarını bu çerçevede değerlendiriyoruz. Hızlı ve kapsamlı hareket edildi ekonomiye destek için önemli. Büyük kısmının KGF destekli krediler olduğunu söylemek lazım bir miktar kredi riski için KGF güvencesi var sektör açısından. Aldığımız tedbirler kapsamında likiditenin hem finans hem reel sektör açısından geniş olması için tedbir aldık. Fonlamaların vadesini uzattık tahvil alımlarını artırdık. Tüm bunlar birlikte değerlendirildiğinde bankalar açısından likidite için risk görünmüyor. Oldukça rahat konumdalar. Merkez sıkıntı yaşatmayacağını güçlü şekilde ifade etti.

NET REZERVLER

Swaplar hariç dahil gibi değerlendirme iletişimde sıklıkla söylediğimiz gibi toplam rezervler üzerinden değerlendirmek gerekir ödemeler dengesi çerçevesi ve rezerv seviyesi kısa vadeli yükümlülükler için herhangi sıkıntı olmayacak.

MAKUL REEL FAİZ

Bir önceki toplantıda da geldiğimiz nokta itibariyle enflasyon beklentilerin iyileşmesi beklenen enflasyonun referans alınmasını doğru değerlendiriyoruz. BU çerçevede gerekçeler çerçevesinden yüzde 7,4 enflasyon beklentisi hala makul bir reel faiz noktasındayız. İçinden geçilen süreçte gelişmiş ve gelişen ülkeler belirgin faizleri indirdiler. Aslında tüm dünyada reel faizler aşağı geldi.

APİ PORTFÖY LİMİTLERİ

Son dönemdeki adımlar çerçevesinde bir çok paket açıkladık. APİ limitinin yüzde 10’a çıkarılması. Amacımız öncelikle finansal istikrarı desteklemekti. Yüzde 10 limiti gelişmekte olan ülkelere göre gayet makul bir seviyede olduğunu söylememiz gerekir. ŞU an güncelleme ihtiyacı görünmüyor. İşsizlik fonu tahvilleri de bu limitin dışında değerlendirilmeli. Analitik bilanço büyüklüğü dikkate alındığında 70 milyar TL seviyesinde bulunuyor. İşsizlik fonundan alınan tahvilleri de eklemek gerekir. Son dönemde piyasada fonlama ihtiyacı arttı. Ciddi şekilde artan fonlama ihtiyacının bir kısmını swap ve repo ile yapıyoruz kısa vadeli ve geçici. Likidite ihtiyacını kalıcı azaltmak için tahvil alımları önemli bir fonksiyon olarak öne çıkıyor. Parasal genişlemeden ziyade likidite ihtiyacına yönelik adım olarak değerlendirmek gerekiyor. Varlığa dayalı menkul kıymetleri de belli oranlar dahilinde portföye dahil ettik. Tüm bu adımları şeffaf şekilde paylaşıyoruz. ŞU an özel sektör tahvilleri gündemimizde değil. Çok da fazla gelişmiş bir noktada değil. Çok büyük ihtiyaç iletilmiş de değil.

PARASAL GENİŞLEMENİN ENFLASYONİST ETKİSİ OLUR MU?

Belli hedeflere odaklı ve öngörülebilir adımlar atıyoruz. ŞU an itibariyle enflasyon açısından kayda değer etki yaratmasını beklemiyoruz. Emtia ve talep koşulları belirleyici.

BDDK swap limitiyle ilgili bir yorum yapmam uygun olmaz. Değişen koşullar ve ihtiyaçlara göre ona bakılabilir.

IMF SWAP HATTI İLE İLGİLİ KAYNAK GİRİŞİMİMİZ YOK

IMF’ye bu dönemde üyesi olduğumuz bir kurum etkin bir şekilde son dönemde etkin olmaya çalışıyoruz G20 ve IMF merkez bankaları arasında. Teknik destek katkı verme noktasında adımlarımız var. IMF ile kaynak ve swap hattı girişimimiz yok.

Çıktı açığı ikinci çeyrek itibarıyla ciddi oranda genişlediğini görüyoruz olağanüstü dönemde tahmin yürütmenin zorluğunu söylemiştim. Türkiye’deki normalleşme ve toparlanmanın dışında Avrupa ve dünyadaki diğer ülkelerin normalleşmesi de bizi doğrudan etkileyen konu. İç talebin daha güçlü ve hızlı toparlanmasını bekliyoruz. Bununla birlikte çeyrekler itibariyle büyümenin nasıl seyredeceği dışarıdaki ülkelerin gelişmesine bağlı. Bütün bunları değerlendirdiğimizde tahmin belirsizliği yüksek. İkinci yarıdan itibaren öncelikle iç talepten başlamak üzere kademeli toparlanma sürecine gireceğiz.

 

dfs

Yukarı