KPMG’nin Türkiye’nin Finansal İnovasyon ve Teknoloji Derneği (FINTR) ile birlikte gerçekleştirdiği fintek ekosisteminin durumunu ortaya koyan araştırmasına göre, ülkemizdeki finteklerin sundukları temel hizmetler açısından en yaygın olanı yüzde 53 ile dijital ödemeler olurken; ekonomik belirsizlik, önümüzdeki 12 ay içinde Türkiye’deki fintek şirketleri için en büyük tehdit olarak öne çıkıyor.
KPMG Türkiye’nin, Finansal inovasyon ve Teknoloji Derneği (FINTR) ile birlikte fintek sektörünü finansal durumları, sundukları hizmetler ve operasyonel yapıları, teknoloji adaptasyonları, pazar ve gelir yapıları, regülasyonlara uyum süreçleri ve ESG kriterlerine bağlılıkları konu başlıklarında incelediği Türkiye Fintech Araştırması 2024 sonuçları yayımlandı.
Sektörün büyüme beklentileri, karşılaşılan zorluklar ve açık bankacılık, gömülü finans ve dijital para birimleri gibi gelişim potansiyeline sahip alanların da değerlendirildiği araştırma kapsamında 43 fintek şirketinin katılımı ile bir anket yapıldı. Ankete katılan finteklerin %51’i, temel iş fonksiyonlarını kendi bünyesinde yürütmeyi tercih ediyor. Günlük faaliyetler içinde en büyük payı programlama ve mühendislik (%23,2) ile satış (%18,1) alıyor. Pazarlama ve operasyon yönetimi ise %15,5 ile benzer bir zaman dilimini kapsıyor. Regtech ve dolandırıcılık önleme süreçlerine ayrılan zaman ise %11,61 seviyesinde bulunuyor. Finteklerin yalnızca %15’i programlama ve mühendislik, %13’ü ise pazarlama faaliyetlerini dış kaynaklardan sağlıyor.
Ankete katılan şirketlerin %74’ü doğrudan finansal hizmetler sunarken, %26’sı doğrudan finansal hizmet sağlamıyor. Ayrıca, şirketlerin %55’i başka bir şirketin finansal hizmet sunumuna destek verdiğini belirtiyor. Sektörün büyümesine yardımcı olacak adımlara ışık tutuyoruz Araştırma hakkında değerlendirmede bulunan KPMG Türkiye Fintech ve Dijital Finans Lideri Sinem Cantürk, “Dijital ödeme sistemlerinden blok zincire, açık bankacılıktan yapay zeka destekli finansal çözümlere kadar geniş bir yelpazede faaliyet gösteren fintek şirketleri, ülkemizin finansal geleceğini şekillendiren kritik aktörler arasında yer alıyor. Bu raporumuz, Türkiye fintek ekosisteminin mevcut durumunu detaylı bir şekilde analiz ederken sektör oyuncularının karşılaştığı fırsat ve riskleri kapsamlı bir bakış açısıyla ele alıyor. Yatırımcılar, düzenleyici otoriteler ve girişimciler için önemli bir kaynak oluşturacağına inandığımız bu çalışmada, sektörün büyüme ivmesini ve uluslararası rekabet gücünü artırmak adına atılması gereken adımlara da ışık tutmayı hedefledik.” dedi. Ekosistemin gelişimini desteklemek adına değerli içgörüler sunan bir araştırma FINTR Başkanı Demet Zübeyiroğlu, “Türkiye fintek ekosistemi, inovasyon ve teknoloji adaptasyonu açısından büyük bir potansiyel taşıyor. Fintekler sadece finansal hizmetleri daha erişilebilir ve hızlı hale getirmekle kalmıyor, aynı zamanda f inansal kapsayıcılığı artırarak ekonomik büyümeye katkı sağlıyor. Dijital ödeme sistemlerinden yapay zeka destekli çözümlere kadar geniş bir yelpazede faaliyet gösteren şirketlerimiz, Türkiye’nin uluslararası arenadaki rekabet gücünü artırmada önemli bir rol oynuyor. Bu araştırma, sektörün güçlü yönlerini ve karşılaşabileceği zorlukları kapsamlı bir şekilde ele alarak, ekosistemin gelişimini desteklemek adına değerli içgörüler sunuyor.” ifadelerini kullandı.
En fazla dijital ödemeler alanında hizmet veriliyor
Ankete göre Türkiye’deki finteklerin sundukları temel hizmetler açısından en yaygın olanı %53 ile dijital ödemeler. Bunu %25 ile dijital kredi hizmetleri takip ediyor. Bu durum, ülkemizde nakitsiz ödeme sistemlerinin ve dijital finans çözümlerinin giderek daha fazla benimsendiğini gösteriyor. Diğer hizmetler arasında %9 ile dijital sermaye artırımı, %3 ile dijital varlık alım-satımı, %3 ile insurtech ve %6 ile wealthtech yer alıyor.
Finansal verimlilik ilk sırada yer alıyor
Türkiye’deki fintek şirketlerinin sundukları temel değer önerileri arasında ise finansal verimlilik (%17), kişiselleştirme (%14), kolaylık (%13), finansal risk yönetimi (%11), iş birliği/ koordinasyon (%8), aracılık (%7), entegrasyon/bütünleştirme (%6), müşteri iç görüleri, güvenlik ve şeffaflık (%5’er) bulunuyor.
Dijital platformlar en çok kullanılan temel teknoloji
Finteklerin en çok kullandığı temel teknoloji, %20 ile dijital platformlar. Ödeme işlemi yönetim sistemleri %15 ile ikinci sırada yer alırken, yapay zeka ve karar destek sistemleri %12’lik eşit payla üçüncü en yaygın teknoloji kategorisini oluşturuyor. Bilgi alışverişine yönelik pazar yerleri %11 ile bu alanı yakından takip ediyor ve dijital ticaret platformlarının yükselişine işaret ediyor. Veri tabanı sistemleri ve blok zincir teknolojileri ise %7,6’lık paylarıyla veri yönetimi ve güvenli saklamanın önemini öne çıkarıyor.
B2B ve B2C alanında dengeli bir pazar stratejisi izleniyor
Hizmet türleri açısından bakıldığında, şirketlerin %53’ü hem B2B hem de B2C alanında faaliyet göstererek, dengeli bir pazar stratejisi izliyor. Bununla birlikte, %42 oranında sadece B2B’ye odaklanan şirketler bulunurken, yalnızca B2C’ye hizmet veren şirketlerin oranı %5 ile sınırlı.
Finteklerin çoğunluğu genişleme aşamasında
Katılımcı fintek şirketlerinin %63’ü genişleme aşamasında. Şirketlerin %56’sı ilk turda yatırım alırken, %44’ü henüz bu yatırımı almış değil, bu da sektörde finansman açıklarına işaret ediyor. Katılımcı şirketlerin %54’ü hem yerel hem de uluslararası pazarlarda faaliyet gösterdiğini belirtirken, %16’sı yabancı satışlarının toplam gelirlerinin %20’sine kadar çıktığını, %11’i ise bu oranın %50’ye kadar ulaştığını bildiriyor.
Türkiye’deki finteklerin en büyük dış pazarı Batı Avrupa
Batı Avrupa, %40 ile yerli finteklerin en büyük pazarı konumunda. Onu %23 ile Orta Doğu, %19 ile Doğu Avrupa ve %9 ile ABD takip ediyor. Aynı zamanda, finteklerin önümüzdeki beş yılda genişlemeyi hedefledikleri ilk üç bölge %63 ile Batı Avrupa, %61 ile Orta Doğu ve %53 ile Doğu Avrupa olarak öne çıkıyor.
En büyük tehdit ekonomik belirsizlik
Ekonomik belirsizlik, önümüzdeki 12 ay içinde Türkiye’deki fintek şirketleri için en büyük tehdit olarak öne çıkıyor, katılımcıların %44’ü bunu birincil endişe kaynağı olarak belirtiyor. Bu durum, enflasyon, döviz dalgalanmaları ve finansal istikrarsızlık gibi daha geniş makroekonomik zorluklara işaret ediyor. %23 ile düzenleyici belirsizlik ikinci sırada yer alıyor ve uyumluluk gerekliliklerinin sürekli değişmesi ile finansal düzenlemelerin öngörülemezliği konusundaki endişeleri yansıtıyor. %13 oranında fintek şirketi, teknolojik rekabeti önemli bir zorluk olarak görüyor ve hızla gelişen dijital ortamda sürekli yenilik yapma gerekliliğini vurguluyor.
Büyük ölçekli fintekler çoğunlukta
Ankete katılan finteklerin %33’ü 100’den fazla çalışanı olan büyük ölçekli şirketler. Küçük ve orta ölçekli işletmelerin %30’u 10-49 çalışan arasında yer alırken, %16’sı 50-99 çalışanı olan orta ölçekli şirketlerden oluşuyor. Geriye kalan katılımcılar ise mikro işletme kategorisine giriyor. Türkiye’nin f intek sektöründeki iş gücü görünümü önümüzdeki yıl için büyük ölçüde olumlu görünüyor. Ankete katılan fintek şirketlerinin %67’si iş gücünde önemli bir artış beklerken, %28’i ise orta ölçüde bir büyüme öngörüyor. Bu bulgular, Türkiye’nin fintek sektörünün aktif bir büyüme aşamasında olduğunu ve fintek çözümlerine olan talebin artmasıyla birlikte yetenek kazanımına odaklandığını ortaya koyuyor.
