Filo Broker Kurucu Ortakları Okşan Öztürk ve Oytun Gül Malkoç’u ağırladığımız Ağustos sayımızda Tüm Oto Kiralama ve Mobilite Kuruluşları Derneği (TOKKDER)’nin son raporunu değerlendirdik. Konuklarımızla bu sayımızda, operasyonel kiralama alanında firmaların izleyebilecekleri yol haritası tavsiyelerine ve elektrikli araç tercihlerinde şirketlerin dikkat etmesi gereken noktalara değindik.
Türkiye’de 2.5 milyon şirket aracı olmasına rağmen ortalamaların çok altında bir oranla %10 kadarı operasyonel kiralama ile finanse ediliyor. Bu oranın artırılması adına neler yapılabilir? Filo Broker olarak şirketlere neler tavsiye edersiniz, nasıl bir yol haritası izlemelerini önerirsiniz?
Sektörde dalgalanmalar yaşanan dönemler oldu. Yaklaşık 15 yıllık sektör tecrübesine sahibiz, ilk yıllarda Anadolu’daki şirketlere kiralamadan dahi bahsedemezdik, “paramız var, biz satın alıyoruz” cevaplarını sıklıkla alırdık. Anadolu’da sahip olma mantalitesi çok yüksek, özellikle lokal şirketlerde bunun hala da devam ettiğini söyleyebiliriz. Fakat 2018 sonrasında bir daralma yaşandığı aşikar. Türk Lirası ile kiralamaya geçilmesi, akabinde tedarik sıkıntıları ve finansman bu etmenlerin başında gelmekte. Nakit akışı kuvvetli olmayan firmaların kiralama yapabilmesi pek mümkün olmuyor. Kiralama, bankadan kredi kullanmanızdan farklı bir süreç değil. Tüm Oto Kiralama ve Mobilite Kuruluşları Derneği (TOKKDER) verilerine göre şu an sektörde yaklaşık 250.000 kiralık araç var, ortalama kiralama süresinin yaklaşık %40’ı 36 ay kiralama tercih ediyor; müşteri sayısı 27.500 ve müşteri başına düşen araç sayısı ise yaklaşık 8. Bugün geldiğimiz noktada aslında kiralama sistemine oldukça alışıldı, satın alma kasları çok zayıfladı. Firmalar çok ciddi bir operasyonel destek alıyor, ayrıca artan bütçeler satın almak isteyen firmaların ciddi finansman ayırmasına neden oluyor. Filo Broker yaklaşık 10 yıldır faaliyet gösteren bir danışmanlık firması. Müşterilerimiz kendi sektöründe lider ve birçoğu da global firmadan oluşuyor. Zaman zaman verdiğimiz danışmanlık hizmetinde yaptığımız finansal analizlerde müşterilerimizin çok ciddi kalemleri göz ardı ettiklerini, basit bir matematiksel işlem ile satın alma kararı verdiklerini görüyoruz. Tabii burada zamansızlık ve insan kaynağı eksikliği de gözlemlediğimiz önemli eksikliklerden. Satın alma departmanları çok yoğun, birden fazla satın alma kaleminden sorumlular. Bu da bazen hızlı karar almalarına neden oluyor. Alınan kararların dönem sonunda doğru olup olmadığını da kimse ölçmüyor. Açıkçası bir filoda satın alma kararının tüm araçlar için verilmesini doğru bulmuyoruz. Sektörü regüle eden bir yapı olmadığı için bir kiralama firmasının verdiği teklife göre kiralama mantıklı çıkarken, diğerinin teklifine göre satın alma mantıklı çıkabiliyor. Bu noktada da tarafsız bir danışman desteği alınması çok kıymetli olabilir. Şu an fiyatlamanın en önemli parametresi finansman. Dolayısıyla alternatif finansman kaynakları yaratılırsa pozitif yönde çok desteği olacağına inanıyorum. Yaratılacak vergi teşvikleri, kiralamada sunulacak farklı ödeme metotları, gelişen operasyonel hizmetlerin ve dijitalleşmenin rakamlara etkisi olacağına inanıyoruz.
Hibrit ve elektrikli araç parkının her raporda artığını görüyoruz. Bu ilgi ve tercih sizce devam edecek mi? Elektrikli araç tercihlerinde şirketler hangi kriterlere dikkat etmeli?
Şu an piyasada yaklaşık 35.000 elektrikli araç var, %8 gibi bir oran verebiliriz. Biz Filo Broker olarak da bu konuyu çok sahiplenmiş durumdayız. Zaman zaman iş ortaklarımız ile yaptığımız organizasyonlarla hem müşterilerimizin elektrikli araçları deneyimlemesini sağlıyoruz hem de güncel rakamlarla ilgili bilgi veriyoruz. Açıkçası bu süreci biraz kiralamanın ilk başladığı günlere benzetiyoruz. O günlerde de tozpembe bir dünyamız yoktu. Elbet bu geçiş süreci de kolay olmayacak. Verdiğimiz danışmanlıklardan biri de elektrifikasyon. Kurumsal firmaların elektrikli araçlara geçiş sürecine danışmanlık veriyoruz. Tüm araçları marka model, kullanıcıların sosyal hayatlarını, iş rutinlerini, evde tek aracı olup olmadığını, yıllık tatil planlarını, yaklaşık yıllık km kullanımları gibi detaylara bakarak filosu için stratejik planlama yapıyoruz. Bununla beraber maliyet ve tasarruf analizi, araç seçimi ve tedarik, eğitim, performans takibi, çevresel etki analizi, şarj alt yapısı planlama ve yasal uyumluluk, teşvik analizi ile uçtan uca hizmet veriyoruz. Filo Broker olarak misyonumuz kurumsal firmaların bu geçiş sürecini kusursuz hale getirmek, ayrıca bu sürecin liderleri ve öncüleri olmalarını sağlamak.
Filo Broker olarak şirketlere farklı birçok hizmet sunuyorsunuz. Sunduğunuz hizmetlerde ne gibi yenilikler var? Şirketlerin işlerini nasıl kolaylaştırıyorsunuz, ne gibi faydalar sağlıyorsunuz?
Aslında bizim işimiz başlı başına farklı. Yaklaşık 10 yıldır oldukça erkek egemen bir sektörde 2 kadın girişimci olarak, Türkiye’de ilk kez bağımsız bir şirket olarak uzun dönem araç kiralama sektörüne danışmanlık veriyoruz. Çok el değmemiş bir alan olduğu için asgari müşterekte belirlediğimiz iş modelimiz hemen herkesin ihtiyacını karşılar vaziyette. Filoyu yönetirken 3 aşamalı hizmet veriyoruz; Filo Analizi, Teklif Kontrat Yönetimi ve Filo Yönetimi.Beraberinde 360 derece mobilite danışmanlığı veriyoruz. Taksi giderlerinizden personel taşımacılığınıza ve elektrikli araca geçiş sürecinize kadar destek veriyoruz. Uzun yıllardır sektörde olmamız manevra kabiliyetimizi hızlı kılıyor. Bu da size zaman kazandırırken, aynı zamanda da bilgi konsolidasyonu tüm bunların beraberinde tasarrufu getiriyor. Firmalarının hayatını kolaylaştıracak teknolojik yatırımlarımız mevcut. Akıllı telefon uygulamamız Filocep ile kullanıcılara destek veriyoruz. Online ve offline eğitim modüllerimiz ile yine kullanıcıların bilinçlendirilmesini sağlıyoruz. Bu servislerimizle filonun minimum risk ile yönetilmesini hedefliyoruz.
Sektörünüzün mevcut trendleri neler? Gelecekte sektörünüzü neler bekliyor, siz bu sürece nasıl hazırlanıyorsunuz?
Bizler de dünyadaki güncel gelişmeleri yakın takip etmeye çalışıyoruz. Global konferanslara katılıyoruz; güncel kalmak ve piyasayı yakından takip etmek bizler için çok önemli. Elektrifikasyon süreci ile sürdürülebilir filolar oluşturmak ve bu geçişi en doğru şekilde yapabilmek için çalışıyoruz. Yapay zeka her sektörde olduğu gibi bizler için de çok kıymetli olacak; data takibi, rota planlama, bakım ihtiyaçlarının takibi, yakıt verimliliği, sürücü analizleri, güvenlik, kaza kök neden analizleri gibi hem maliyet hem de güvenlik ile ilgili birçok alanda şüphesiz kullanılacak. Farklı sahip metotları, mobilite bütçelerinin en akıllı şekilde kullanılması bizim için bir diğer önemli çalışma konusu. Firmaların maliyetlerini ve operasyonel yüklerini artırmadan, ihtiyaçları farklı alternatif ve yaklaşımlarla çözmeye çalışıyoruz.
