Türkiye, sanayi kuruluşlarının karbon tahsisatlarını alıp satacağı piyasanın kurallarını belirledi. İşlemler 100 tahsisatlık birimlerle yapılacak.
Türkiye’de sanayi kuruluşlarının karbon salımına karşılık gelen haklarını alıp satabilecekleri piyasanın işleyişi netleşti. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından hazırlanan yeni yönetmelik, karbon tahsisatlarının nasıl işlem göreceğini, şirketlerin piyasaya hangi koşullarda katılacağını ve alım satım işlemlerinin nasıl yürütüleceğini düzenliyor. Sistem, özellikle yüksek miktarda sera gazı salımına neden olan üretim tesislerinin gelecekteki maliyetlerini doğrudan ilgilendiriyor.
21 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Piyasasının İşletilmesine İlişkin Yönetmelik, yayımlandığı gün yürürlüğe girdi. Ancak düzenlemenin yürürlüğe girmesi, karbon tahsisatlarının gerçek para karşılığında alınıp satılmaya başlandığı anlamına gelmiyor. Piyasanın fiilen işlemlere açılması için ayrı uygulama süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.
Karbon ticaretinde 100 tahsisat bir lot olacak
Yeni düzenlemeyle karbon piyasasında kullanılacak standart işlem birimi de belirlendi. Buna göre bir lot, 100 adet karbon tahsisatından oluşacak. Her tahsisat bir ton karbondioksit eşdeğerinde sera gazı salım hakkını temsil ediyor.
Böylece piyasada tekliflerin bildirilmesinde 100 ton karbondioksit eşdeğerine karşılık gelen işlem birimi kullanılacak. Ancak bu miktar, işletmelerin yıllık karbon salım sınırının 100 tonla kısıtlandığı anlamına gelmiyor. Lot büyüklüğü yalnızca piyasadaki alım satım işlemlerinin standartlaştırılmasını sağlıyor.
Hangi sanayi kuruluşları etkilenecek?
Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi’nin kapsamı, 27 Ağustos 2026’da yayımlanan temel yönetmelikle belirlenmişti. Sistem, ilgili faaliyetleri yürüten ve yıllık emisyon büyüklüğüne göre B ve C kategorilerine giren tesisleri kapsıyor.
Pilot uygulama kapsamında elektrik üretimi, çimento, demir-çelik, alüminyum ve gübre sektörleri öne çıkıyor. Bu sektörlerde faaliyet gösteren ve belirlenen koşulları sağlayan işletmeler, karbon salımlarının izlenmesi ve raporlanması süreçlerine tabi tutuluyor.
