2024 yılı, iş dünyasında çalışan bağlılığını artırmak ve yetenekleri elde tutmak için şirket politikalarının yeniden değerlendirildiği bir dönem oldu. Yüksek enflasyonun yarattığı ekonomik baskılar, çalışanların beklentilerini ön plana çıkarırken, şirketler tarafından sunulan esnek çalışma sistemi iş dünyasında büyük bir dönüşüm sağladı.
Değişen ekonomik koşullar ve yeni nesil çalışan beklentileri, iş dünyasını kökten dönüştürüyor. Esnek çalışma modelleri ve yan haklar, yalnızca birer ek seçenek olmaktan çıkarak, iş dünyasının ana bileşenlerinden biri haline geliyor. İşverenlerin, bu trendleri yakından takip ederek ve yenilikçi çözümler geliştirerek hem çalışanlarını hem de iş performanslarını en üst düzeye çıkarması artık bir zorunluluk haline geldi. Mercer Marsh Benefits’in (MMB) Türkiye Çalışan Sağlığı ve Yan Haklar Araştırması, esnek çalışma ve yan hakların iş dünyasındaki önemini bir kez daha gözler önüne seriyor.
Esnek yan haklar iş dünyasının zirvesinde
MMB’nin araştırmasına göre, şirketlerin %94’ü çalışanlarına sağlık sigortası sunuyor. Bunun yanında ‘esnek yan haklar’, diğer yan haklar arasında en öncelikli sırada yer alıyor. Uzaktan çalışma, bireysel emeklilik, ek yıllık izin, sağlık sigortası ve wellbeing uygulamaları, esnek yan haklar kapsamında en çok tercih edilen alanlar arasında. Çalışanların beklentilerine göre şekillendirilen bu haklar, hem çalışan memnuniyetini hem de bağlılığı artırıyor.
Şirketler esnek çalışma modellerine yönelimini artırıyor
Esnek çalışma, pandemiden bu yana iş dünyasının yeni normali haline geldi. MMB araştırması, çalışanların uzaktan veya hibrit modeller gibi esnek çalışma seçeneklerine büyük bir ilgi gösterdiğini ortaya koyuyor. 2024 yılında yapılan çalışmalara göre, şirketlerin %46’sı ofis çalışma modeline devam ederken, %42’si hibrit modeli, %12’si ise tamamen uzaktan çalışma modelini benimsedi.
Kadın çalışanlar uzaktan çalışmayı daha çok tercih ederken, erkek çalışanlar hibrit çalışma modeline yöneliyor. Bu değişen dinamikler, şirketlerin iş modellerini ve politikalarını yeniden değerlendirmesini zorunlu kılıyor.
Yeni nesil çalışanların beklentileri ne?
Y ve Z kuşaklarının iş dünyasına katılımıyla birlikte, esnek çalışma modelleri ve yan hakların kapsamı daha da genişliyor. Y Kuşağı’nın %52’si ofis çalışma modelini benimserken, Z Kuşağı’nın %59’u hibrit model sunan şirketlerle ilgileniyor. Z kuşağı çalışanları için iş yeri yalnızca bir çalışma alanı değil; aynı zamanda kişisel gelişim ve özgürlük sunan bir alan olmalı. Bu neslin, esnek çalışma saatleri, kişiselleştirilmiş yan haklar ve dijital çözümler gibi beklentileri, işverenlerin bu yönde adımlar atmasını zorunlu kılıyor.
Sağlık ve wellbeing uygulamaları, esnek yan haklar arasında giderek daha önemli bir yer ediniyor. Çalışanların ihtiyaçlarını anlamak ve bu ihtiyaçlara uygun çözümler sunmak, işverenlerin yetenek çekme ve elde tutma başarısını doğrudan etkiliyor. MMB araştırmasına göre, sağlık planlarına yönelik memnuniyet oranı %63,6’ya ulaşmış durumda. Çalışanların özellikle check-up, psikolojik destek programları ve diş bakım teminatı gibi ek hizmetleri talep ettiği görülüyor.
En sevilen yan hak doğum günü izni
Yapay zeka tabanlı işe alım platformu Onenewone Ono’nun 2024 işe alım trendleri raporunda, çalışanların en çok sevdiği yan haklardan birinin doğum günü izni olduğu belirtiliyor. Bu gibi basit ama etkili haklar, çalışanların kendilerini değerli hissetmesini sağlayarak iş yerindeki mutluluk oranını artırıyor.
EYT’liler için yeniden işe dönme fırsatı
Onenewone Ono’nun araştırması, şirketlerin %72,4’ünün bireysel emeklilik planı sunduğunu ve çalışanların da bu imkanlara yöneldiğini gösteriyor. Ayrıca Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) için %92,1 oranında yeniden işe dönme fırsatı tanınması, şirketlerin esnek politikalar geliştirme konusundaki esnekliklerini ortaya koyuyor.
İş dünyasında esnekliğin ekonomik avantajları neler?
Esnek çalışma modelleri ve yan haklar, sadece çalışan memnuniyetini artırmakla kalmıyor; aynı zamanda şirketlere ekonomik avantajlar da sunuyor. Uzaktan veya hibrit çalışma modelleri sayesinde işletmeler, ofis giderlerini önemli ölçüde azaltabiliyor. Ayrıca çalışan memnuniyetine yapılan yatırımlar, şirketlerin yetenek bulma ve elde tutma süreçlerini kolaylaştırıyor.
MMB Türkiye Ülke Lideri Fuat Ünalkonuya ilişkin, “Esnek yan haklar sunmak, işverenlerin değişen çalışan beklentilerine daha hızlı adapte olmasını sağlıyor. Bu tür uygulamalar yalnızca maaş artışlarıyla sınırlı değil; check-up hizmetlerinden diyetisyen desteğine kadar uzanan bir yelpazeyi kapsıyor ve çalışanların memnuniyetini artırmada önemli bir rol oynuyor.” ifadelerini kullanıyor.
Geleceğin çalışma modelleri
Teknolojinin daha da yaygınlaşmasıyla birlikte, esnek çalışma modelleri ve yan haklar daha fazla dijitalleşecek. Yapay zeka ve büyük veri analitiği, şirketlerin çalışan ihtiyaçlarını daha iyi anlamasına ve bu doğrultuda politikalar geliştirmesine olanak sağlayacak. Çalışanların bireysel tercihlerine göre şekillenen kişiselleştirilmiş yan haklar, iş dünyasının geleceğini belirleyecek.
